Evsiz hayvanlar, insan nüfusunun yüzde 10’una karşılık geliyor
Sokaklardaki milyonlarca canın her gün yüzleştiği tehlikelere dikkat çeken Dr. Öğr. Üyesi Burcu Etraflı, “Sokak hayvanları sıhhat sıkıntıları ve açlıkla uğraş ederken, birebir vakitte trafik kazaları, makûs muamele ve kimi beşerler tarafından ziyan görebilme riskiyle de karşı karşıya kalır. Dünya Sıhhat Örgütüne nazaran evsiz hayvanlar, insan nüfusunun yüzde 10’una karşılık gelmektedir. Türkiye’de ise, 6,5 milyon civarı sahipsiz köpek varlığı kestirim edilmektedir. Sahipsiz sokak hayvanı popülasyonunu denetim altında tutmak için kısırlaştırma kuraldır.” dedi.
Egzotik evcil hayvanlar doğal ömründen koparılarak hayatta kalma gayreti veriyor
Evcil hayvanın, insan tarafından kültüre alınmış ve eğitilmiş hayvanları, sahipsiz hayvanın (evsiz hayvan) ise barınacak yeri olmayan yahut sahibinin ya da koruyucusunun mesken ve yerinin hudutları dışında bulunan ve rastgele bir sahip yahut koruyucunun denetimi ya da direkt kontrolü altında bulunmayan hayvanları tanımladığını kaydeden Dr. Öğr. Üyesi Burcu Etraflı, “Esasen, köpek yahut kedi üzere evcilleştirilmiş bir çeşidin üyesi olmayan rastgele bir hayvan, egzotik evcil hayvan tarifine girer. Bu sınıfa girenler, kaplanlar, aslanlar ve jaguarlar, örümcek maymunları, şempanzeler ve çeşitli kaplumbağa cinsleri, papağanlar ve yılanlar da dahil olmak üzere doğal hayatından koparılarak hayatta kalma gayreti vermektedir.” diye konuştu.
Kontrolsüz üreme, sahipsiz hayvan sayısının süratle artmasına neden oluyor
Türkiye’deki sokak hayvanları popülasyonu meselesinin, ülkede uzun müddettir devam ettiğini ve önemli bir sorun olarak kabul edilmediğini lisana getiren Dr. Öğr. Üyesi Burcu Etraflı, “Bu sorunun temel nedenleri ortasında denetimsiz üreme, terk edilme ve sahipsiz hayvanlara kâfi bakım ve muhafaza sağlanmaması yer almaktadır. Denetimsiz üreme, sahipsiz hayvan sayısının süratle artmasına neden olur. Ayrıyeten beşerler tarafından terk edilen evcil hayvanların sokaklarda yaşama uğraşı, sokak hayvanlarının sayısının artmasında tesirli olur. Bunun yanı sıra insanların bir heves ile alıp sonra sokağa bıraktığı evcil hayvanlar da sokak hayvanlarını sayısının artışında kıymetli bir rol oynamaktadır.” sözünde bulundu.
Geleneksel olmayan “evcil hayvan” sahibi olma isteğinin yaban hayatının memleketler arası ve birçok vakit yasadışı ticaretini körüklediğini de anlatan Dr. Öğr. Üyesi Burcu Etraflı, “Evcil hayvan ticaretine satılan birçok hayvan, yırtıcı tabiatta özgürce yaşamaya başlıyor ve birden fazla vakit acımasız ve insanlık dışı prosedürlerle yakalanıyor. Ekseriyetle nakliye gayesiyle küçük kaplara yahut kafeslere konuyorlar ve birtakım durumlarda nefes alamıyor yahut hareket edemiyorlar.” biçiminde tabir etti.
Satın alma sahiplen…
Sokak hayvanlarının sahiplenilmesi konusuna da işaret eden Dr. Öğr. Üyesi Burcu Etraflı, şöyle devam etti:
“Sokak hayvanlarının sahiplenilmesi üç halde karşımıza çıkmaktadır. Birincisi, insanların sokaktan gördükleri hayvanı sevip sahiplenmek isteyerek konutlarını açmasıdır. İkincisi daha çok endüstrileşmiş kentlerimizde karşılaştığımız, mahallî idarelerin bakımevlerinde bulunan yahut özel kuruluşlar vasıtasıyla hayvanların fiyatsız sahiplenilmesidir. Mevzuatta mahallî idarelerin süreksiz bakım meskenlerinde bulunan hayvanların sahiplenilmesini teşvik etmesi gerekliliği mevcutsa da öbür kurum ve kuruluşlar hatta şahısların sahiplendirme yapmasında bir yasak bulunmamaktadır. Üçüncüsü ise hayvanların satın alınması usulüyle gerçekleşmektedir. Satın alma sahiplen özellikle ender bulunan hayvan çeşitleri için, adeta ticari kar maksada dönen bu sistemde hayvan kaçakçılığına ve daha kacına ortak olmak yerine barınaklarda bir umut bekleyen patili dostlara el uzatılması davetinde bulunulmaktadır. Hakikaten onlar ticari mal değil, hayat arkadaşıdır. İkram değil, bir dosttur. Oyuncak değil, birer canlıdır.”
Kısırlaştırılan hayvanlar tabiatta takip edilmeli
Kısırlaştırma ve rehabilitasyonun, sahipsiz hayvan popülasyonunun denetim altına alınmasında tüm dünyada uygulanan temel bir strateji olduğunu da kaydeden Dr. Öğr. Üyesi Burcu Etraflı, “Kısırlaştırma süreci, hayvanların doğurganlık yeteneklerini ortadan kaldırarak popülasyonun artış suratını azaltır. Rehabilitasyon ise hastalıkların tedavisi, yaraların uygunlaştırılması ve hayvanların beşerlerle inançlı bir halde etkileşim kurabilmesi için kıymetli bir süreçtir. Ülkemizde sahipsiz evcil hayvanların popülasyon denetiminde, yakala-kısırlaştır- bırak prosedürü uygulanmaktadır. Hayvanların tabiata bırakıldıktan sonraki süreç takip edilmemektedir. Tabiata bırakıldıktan sonraki sürecinde sağlıklı bir biçimde yönetilmesi kıymetlidir.” diye konuştu.
Kalıcı tahlil için hayvan üretimi denetlenmeli
Barınak sayılarının yetersiz olduğu, kısırlaştırma konusunda yetersiz kalındığı, işçi ve kaynak yetersizliği üzere problemlerin varlığının tespit edildiğini de söz eden Dr. Çevreli, “Ancak mevzuatlar gereği sokak hayvanlarının barınaklarda daima tutunulamayacağı açıktır. Kalıcı tahlil için hayvan üretimi denetlenmeli ve hayvan üretimi engellenmelidir. Hayvan popülasyonu bu halde denetim altına alınabilir. Sokak hayvanlarının barınma, beslenme, sıhhat, fizikî ve ruhsal şiddet sıkıntıları çözülmelidir. Sahipsiz hayvanlar da kayıt altına alınmalıdır.” dedi.
Hayvanlar acıyı hissedebilen canlılar
İnsanlarla bir ortada hayatlarına devam eden sokak hayvanlarının bilişsel işlevlerinin insan çeşidi kadar gelişmediğine işaret eden Dr. Öğr. Üyesi Burcu Etraflı, “Bu olgunlaşmamış fonksiyonlarına rağmen hayvanlar acıyı hissedebilen canlılardır. Acıyı deneyim edebilen ancak bunu beşerler üzere lisana getiremeyen bu hayvanların, muhakeme yeteneklerinin beşerlerle birebir düzeyde olmaması sebebiyle korunmaya ve gözetilmeye muhtaç oldukları unutulmamalıdır.” formunda kelamlarını tamamladı.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
