Çocuk çevresel uyaranlara maruz kalmıyorsa bazı problemler gelişebilir!
Çocuğun gelişim çağına, yaşına nazaran maruz kalması gereken çevresel faktörlerin kâfi seviyede sunulamaması sonucu toplumsal hünerlerin gelişmemesi durumunun uyaran eksikliği olarak isimlendirildiğini tabir eden Ergoterapist Emrullah Harun Kaya, “Küçük yaş kümesi için bir hareket, imaj, ses, toplumsal ortam, anne ve babayla geçirdiği bir vakit bile çocuk için bir uyarandır. Bu uyaranlar olmadığı vakit beyindeki nörol aktivite kısmını geliştiremez ve birtakım sıkıntılar ile karşılaşılabilir.” dedi.
Uyaran eksikliği belirtilerinden bahseden Kaya, “Öfke sorunları, anlamada yaşanan zorluklar, inatlaşma, gelişiminde yaşıtları ile ortasında oluşan fark, komutları gerçekleştirememe problemleri, göz teması kuramama, konuşma sorunları, uzun müddet ekrana bakma isteği, akranları ile irtibata geçme zorlukları üzere belirtiler görülebilir.” halinde konuştu.
Otizm bir teşhis kümesi, uyaran eksikliği bir sebep/neden!
Otizm spektrum bozukluğu ile uyaran eksikliği ortasındaki farka değinen Emrullah Harun Kaya, “En büyük fark otizmin bir teşhis kümesi, uyaran eksikliğinin ise bir sebep/neden olmasıdır.” dedi.
Otizmli bireyin seslenildiği vakit reaksiyon vermezken uyaran eksikliği olan bireyin reaksiyon verebildiğini lisana getiren Kaya, “Otizm ve uyaran eksikliği; birebir belirtiler, çok fazla bağlantı kurulmamış olması, ekran maruziyeti, sözel irtibatın az kurulması, birlikte oyun oynamamak yahut oyunların sessiz bir biçimde oynanması, akranları ile birebir ortamda bulunmaması yahut az bulunması üzere durumlardan ötürü karışabiliyor. Tam bir tespit yapılması için kesinlikle bir uzman kuruluşun çocuk psikiyatristi görmesi ve değerlendirmesi gerekmektedir. Erken müdahale etmek çok değerlidir.” ikazında bulundu.
Ergoterapi, uyaran eksikliği olan çocuklara hayat ahengi sağlar!
Uyaran eksikliğinin bilhassa 0-3 yaş periyodunda çevresel uyaranlara hayli az maruz kalması sonucu toplumsal maharetlerin gelişmemesi ya da epey az gelişmesi olarak söz edildiğini yineleyen Ergoterapist Emrullah Harun Kaya, “Örneğin bir yemek tanımına baktınız ve hoşunuza gitti, bunu yapmak için o yemek tanımının yapılış etabında olan planlama marifeti daha evvelki deneyimlediğimiz duyguyu, yemeği pişirirken gördüğünüz görselliğini, yediğinizde tat ikazını deneyimlediniz. Böylelikle yapabileceklerinizi keşfediyor ve yeni tecrübelere açık oluyorsunuz. Uyaran eksikliği olan çocuklarda bu durum tam zıddı olmuş oluyor.” dedi.
Farklı uyaranlar deneyimlendiğinde fizikî, bilişsel, duygusal, iletişimsel, toplumsal ve duygusal açıdan zenginleştirip geliştirilebileceğine vurgu yapan Kaya, kelamlarını şöyle tamamladı:
“Uyaran eksikliği olan bireylerde aileler, çeşitli uyaranlarla birlikte bir uzman eşliğinde çocuğun dış dünyayı keşfetmesini sağlayabilir. Ergoterapistler uyaran eksikliği olan çocuklara uyguladıkları testten sonra; hangi duygusal sistemde ya da etraftan gelen hangi uyaranları fark etmede zahmet yaşıyorsa, bunlara karşı uygun yanıt üretme, yorumlama üzere durumlarda duyu bütünleme, motor planlama, etrafını fark etmesini ve etraftan gelen uyaranlara gerçek reaksiyon vermesini, yani günlük yaşama ahenk sağlamsında takviye olur. Unutulmaması gereken bir mevzu ailelerin de uzmana takviye olması gerekir.”
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
